محمد ابراهيم آيتى
5
تاريخ پيامبر اسلام ( فارسي )
از رسول اكرم روايت شده است كه فرمود : « لا تسبّوا مضر و ربيعة فإنّهما كانا مسلمين » مضر و ربيعه را دشنام ندهيد ، چه آن دو مسلمان بودهاند » [ 1 ] . « مضر » سرور فرزندان پدرش و مردى بخشنده و دانا بود . از وى روايت شده كه به فرزندانش گفت : « كسى كه بدى كشت كند پشيمانى بدرود ، و بهترين نيكى با شتابتر آن است . پس نفوس خود را در آنچه شما را به صلاح آورد ، بر آنچه ناخوش دارد وادار كنيد ، و در آنچه شما را تباه سازد از آنچه خوش دارد بازداريد . كه در ميان صلاح و فساد جز شكيبائى و پرهيزگارى چيزى نيست » [ 2 ] قبايل « بنى ذبيان » و « بنى هلال » و « بنى ثقيف » از « مضر بن نزار » منشعب شدهاند [ 3 ] . 16 - اليأس بن مضر پس از پدر در ميان قبايل بزرگى يافت و او را « سيّد العشيره » لقب دادند . سه پسر به نامهاى « مدركه » ، « طابخه » و « قمعه » [ 4 ] داشت و مادرشان « خندف » دختر « عمران بن الحاف بن قضاعه » و نام اصلى وى « ليلى » بود . قبايلى را كه نسبشان به اليأس مىرسد « بنى خندف » گويند . يعقوبى گويد : « اليأس
--> [ 1 ] - ر . ك : ترجمهء تاريخ يعقوبى ، ج 1 ، ص 285 . [ 2 ] - مدرك سابق ، ص 284 . [ 3 ] - از قبيلهء بنى ذبيان است : نابغهء ذبيان شاعر معروف عرب ، از اصحاب معلقات عشر و از قبيلهء بنى هلال است : سليم بن قيس هلالى از اصحاب امير المؤمنين و حسنين و سجاد و باقر عليهم السلام . و از قبيلهء بنى ثقيف است عروة بن مسعود ثقفى و مختار بن أبى عبيد ثقفىّ و حجاج بن يوسف ثقفىّ . و ديگر قبايل قيس : سليم ، مازن ، فزاره ، عبس ، أشجع ، مرّه ، غطفان ، عقيل ، قشير ، حريش جعده ، عجلان ، كلاب ، بكّاء ، سواءه ، بنو جشم ، بنو نصر ، سعد ، هوازن ، محارب ، عدوان ، فهم ، باهله ، غنىّ ، طفاوه و غيره به مضر منتسب است . [ 4 ] - نامشان به ترتيب عامر ، عمرو و عمير است .